خدمات روانشناسیمشاوره خانوادهمشاوره روابط عاطفیمشاوره فردیمشاوره مهارت های زندگی

چالش‌ها و مشکلات فرزندان طلاق چیست؟

طلاق؛ یکی از سخت‌ترین مشکلاتی است که می‌توان با آن در زندگی روبرو شد، خصوصا در مواجهه با کودکانی که در آن موقعیت گرفتار شده اند. آیا میدانید چالش‌ها و مشکلات فرزندان طلاق چیست؟! در بحث طلاق، رفاه فرزندان؛ باید در درجه اول اهمیت قرار بگیرد و آنها باید به بلوغ برسند تا به روابط خانوادگی لطمه نزنند. طلاق یا جدایی، حتی اگر آزاردهنده باشد، می‌تواند بهترین راه حل برای اختلافات آشتی ناپذیر زوجین باشد. با این حال، اگر بچه‌ها درگیر باشند، همه چیز پیچیده می‌شود، زیرا فرزندان اغلب برای کنار آمدن با شرایط تغییر یافته، مشکل پیدا می‌کنند. در این مطلب از کلینیک روانشناسی دکتبر قیومی، می‎خواهیم درباره چالش‌ها و مشکلات فرزندان طلاق در مدرسه، نوجوانی و بزرگسالی و نحوه برخورد با آنها برای حل مشکل صحبت کنیم.

چگونه در مورد طلاق با فرزندان خود صحبت کنیم؟

یکی از موقعیت‌های زوجین که تصمیم به جدایی گرفته‌اند، این است که با بچه‌های خود به صورت شفاف و صمیمانه صحبت کنند. بهتر است این تصمیم توسط هر دو شخص یعنی پدر و مادر به فرزندان گفته شود، باید همه حضور داشته باشند و بتوانند در مورد آن آشکارا صحبت کنند.
والدین باید از نظر روحی آماده باشند تا بتوانند به کلیه سوالاتی که فرزندان از آنها می‌پرسند پاسخی درست و صریح بدهند. ممکن است در پاین این صحبت، فرزندان آنها هیچ واکنشی نشان ندهند، اما این دلیل بر نبودن مشکل نیست. قطعا شما باید محیط یا فضایی را برای ابراز غم، گریه و عصبانیت بگذارید تا کودک به راحتی بتواند احساسات خود را ابراز کند.

مطالعه بیشتر: جدیدترین انواع تکنیک زوج درمانی! با مهمترین روش زوج درمانی آشنا شوید.

تاثیرات کلی طلاق والدین بر فرزندان

در هر صورت، جدایی اغلب به معنای آشفتگی در شرایط زندگی کودکان است. این مسئله، می‌تواند شامل تغییر ضروری محل سکونت و یا مدرسه، احتمالاً تغییر محل زندگی و از دست دادن دوستان، مشکلات مالی و در نتیجه از دست دادن استانداردهای معمول زندگی و غیره باشد. حتی اگر چنین تغییرات مادی و اجتماعی پس از طلاق رخ ندهد، یک چیز مسلم است؛ اینکه مادر و پدر، دیگر زیر یک سقف زندگی نمی‌کنند.
حضانت منصوب شده توسط دادگاه، تصمیم می‌گیرد که چه کسی از این دو والد، محل نگهداری بچه ها و خیلی چیزهای دیگر را تعیین کنند. غالباً پس از جدایی والدین، فرزندان آنها دیگر هر روز هر دو نفر یعنی پدر و مادر خود را نمی‌بینند.
با این حال، طبق قانون زمانی برای ملاقات و تماس تلفنی هر یک والدین با فرزندان در نظر گرفته می‎شود. بچه‌های دبستانی بعد از طلاق؛ ممکن است نگران باشند که طلاق تقصیر آنها بوده است. آنها شاید ترس داشته باشند که رفتار نادرست و یا کار اشتباهی انجام داده اند.

نوجوانان ممکن است در مورد طلاق و تغییراتی که ایجاد می‌کند، بسیار عصبانی شوند. آنها ممکن است یکی از والدین را مقصر این جدایی بدانند یا اینکه از یکی یا هر دو والد خود به خاطر آشفتگی در خانواده، ناراحت باشند.

مطالعه بیشتر: نحوه برخورد با کودکان طلاق! با فرزندان طلاق چگونه رفتار کنیم؟!.

مشکلات رفتاری بچه های طلاق

جدایی یا طلاق والدین اغلب؛ خطر مشکلات روانی و رفتاری را در کودکان و نوجوانان افزایش می‎دهد. بدون در نظر گرفتن سن، جنسیت و فرهنگ، فرزندان طلاق مشکلات روانی بیشتری را تجربه می‌کنند. در پایین به مشکلات رفتاری بچه های طلاق اشاره می‎کنیم.

  • علاقه نداشتن به فعالیت‌های اجتماعی در کودکان طلاق

کودکانی که خانواده آنها طلاق را پشت سر می‌گذارد؛ احتمالا مشکل بیشتری در برقراری ارتباط با دیگران دارند و تماس‌های اجتماعی کمتری با دیگران خواهند داشت. گاهی اوقات فرزندان طلاق؛ احساس ناامنی می‌کنند، به این دلیل از خود می‎پرسند آیا والدین آنها تنها خانواده ای می‎باشد که طلاق گرفته است؟

  • دشواری انطباق با تغییر، یکی از چالش‌ها و مشکلات فرزندان طلاق است

پس از طلاق والدین؛ کودکان معمولا تحت تأثیر قرار می‎‌گیرند و مجبورند که خود را با تغییرات بیشتری انطباق دهند. برای مثال، پویایی‌های جدید خانواده، خانه یا وضعیت زندگی جدید، مدارس، دوستان و موارد دیگر، همگی می‏توانند در روحیه بچه ها تأثیر داشته باشند.

مطالعه بیشتر: ازدواج با فرزندان طلاق! ازدواج با دختر یا پسری که فرزند طلاق است! خوب یا بد! راهکارها، مشکلات و فواید.

  • 3- فرزندان طلاق از نظر عاطفی، بسیار حساس می‌شوند!

طلاق؛ می‌تواند انواع مختلفی از احساسات را برای یک خانواده و حتی فرزندان آنها به ارمغان بیاورد. احساس از دست دادن، خشم، سردرگمی، اضطراب، و بسیاری موارد دیگر، همگی از این جدایی ناشی می‎شوند. طلاق باعث غرق شدن کودکان در احساسات خود و حساسیت عاطفی آنها خواهد شد. بچه ها نیاز به یک خروجی برای بیان احساسات خود دارند، کسی که با او صحبت کند و به او گوش دهد.

حساسیت و زود رنجی کودک بعد از طلاق و جدایی پدر و مادر
طلاق باعث حساسیت عاطفی کودکان می‌شود.
  • 4- عصبانیت یا تحریک پذیری کودکان؛ از جمله چالش‌ها و مشکلات فرزندان طلاق است.

در برخی موارد، زمانی که کودکان نمی‎دانند چگونه به احساسات تاثیر گذاشته طلاق پاسخی دهند، ممکن است عصبانی یا تحریک‌پذیر شوند. کودکانی که طلاق را پردازش می‌کنند، معمولا خشم خود را نسبت به والدین، خود، دوستانشان و دیگران نشان می‎دهند. در حالی که برای بسیاری از بچه ها، این عصبانیت پس از چند هفته از بین می‌رود اما اگر ادامه یابد، یک اثر طولانی مدت بر روی آنها می‎گذارد.

  • افزایش مشکلات سلامتی، یکی از چالش‌ها و مشکلات فرزندان طلاق

روند طلاق و اثرات آن بر فرزندان می‌تواند استرس زا باشد. برخورد با این مسائل، عوارض و پیامدهایی (از جمله مشکلات فیزیکی) دارد. کودکانی که طلاق را تجربه کرده‌اند، مشکلات زیادی از لحاظ سلامتی مانند زیاد خوابیدن خواهند داشت. همچنین، علائم افسردگی می‌تواند در آنها ظاهر شود.

  • از دست دادن ایمان به ازدواج و تشکیل خانواده، از جمله مشکلات فرزندان طلاق است

طبق مطالعات، فرزندان طلاق؛ علیرغم امید به داشتن روابط پایدار در سنین بالاتر یعنی بزرگسالی، در هنگام داشتن روابط خود با احتمال بیشتری از همسر خود جدا می‌شوند. برخی تحقیقات نشان می‌دهد که این تمایل به طلاق گرفتن، ممکن است دو تا سه برابر بیشتر از کودکانی باشد که از خانواده های غیر طلاق هستند.

  • احساس گناه، از چالش های فرزندان طلاق است

بچه ها، اغلب تعجب می‌کنند که چرا طلاق در خانواده آنها اتفاق افتاده است. آنها به دنبال دلایلی می‌گردند و نمی‌دانند که آیا والدینشان دیگر یکدیگر را دوست ندارند و یا اینکه خودشان کار اشتباهی انجام داده‌اند. این احساس گناه یکی از تأثیرات رایج طلاق بر روی فرزندان است، اما همچنین می‌تواند به بسیاری از مسائل دیگر منجر شود. احساس گناه، غالبا منجر به افسردگی، استرس و سایر مشکلات سلامتی در کودکان می‌شود.

مطالعه بیشتر: طلاق عاطفی یا طلاق خاموش چیست؟.

چالش‌های فرزندان طلاق در بزرگسالی چیست؟

فرزندان طلاق در مقایسه با بچه های حاصل از ازدواج‌های موفق با مشکلات و چالش‌هایی، روبرو هستند. این چالش‌ها شامل اختلال در رفاه، اعتماد به نفس، شادی و سرزندگی، استعداد بیشتر در برابر اختلالات جسمی و روانی، نارضایتی مکرر و افسردگی می‎باشد.  با این حال، آنها، آمار نرخ طلاق بالاتری نسبت به دیگر بزرگسالان نشان می‌دهند که ریشه در مشکلات روابط، نگرش دوسوگرا نسبت به ازدواج و پدر و مادر شدن و ترس از داشتن تجربیات مشابه پدر و مادر خود را دارند.
کودکان طلاق، اغلب با صمیمیت و اعتماد مشکل دارند، از شک، عصبانیت و حساسیت رنج می‌برند.

بزرگسالانی که طلاق را در دوران کودکی تجربه کرده اند، معمولا مشکلات بیشتری در ایجاد روابط جدید خود دارند. والدین، نقش مهمی در نحوه سازگاری کودکان با طلاق دارند.

چالش و مشکلات فرزند طلاق در بزرگسالی
فرزندان طلاق با چالش و مشکلات بیشتری روبرو هستند.

مطالعه بیشتر: تاثیر طلاق بر فرزند پسر! چه بر سر فرزندان پسر بعد از طلاق خواهد آمد؟.

مشکلات کودکان طلاق در مدرسه

هنگامی‌که کودکان طلاق با ابهامات و مشکلات زیادی تنها می‌مانند، ممکن است از مشکلات خواب رنج ببرند و در نتیجه حتی برای تمرکز در مدرسه دچار مشکل شوند. همچنین بچه های طلاق، احساسات قوی مانند خشم، ناامیدی، درماندگی یا شرم را تجربه می‎کنند. علاوه بر این، آنها شاید در تمرکز کلاس درسی مشکل داشته باشند و  انجام تکالیف خود را فراموش کنند یا ناخودآگاه برای جلب توجه مقاومت نشان دهند. این مسئله، می‌تواند منجر به کاهش عملکرد کوتاه مدت یا بلند مدت در کودکان طلاق شود.
به علاوه، بچه های طلاق به طور متوسط از تحصیلات خوب کمتری برخوردار هستند و اغلب در مشاغل کمتری مورد احترام قرار می‌گیرند و همینطور آنها مسئولیت‌های بیشتری را بر عهده می‌گیرند.

مطالعه بیشتر: زوج درمانی چیست؟ همه چیز در مورد زوج درمانی (Couples therapy).

راهکارهای کمک به کودکان طلاق در برابر آسیب‌ های طلاق

در زیر راه‌کارهایی را برای کمک به کودکان طلاق در برابر آسیب های ناشی از آن به شما ارائه می دهیم:

1- والدین مشترک با داشتن آرامش

نشان داده شده است که درگیری شدید بین والدین؛ باعث افزایش ناراحتی کودکان می‌شود. خصومت آشکار، مانند فریاد زدن و تهدید یکدیگر با مشکلات رفتاری در کودکان مرتبط می‎باشد. همچنین، تنش جزئی نیز ناراحتی کودک را افزایش می‎دهد. اگر برای همراهی با همسر سابق خود (که طلاق گرفته اید) مشکل دارید، به دنبال کمک مشاور باشید.

مطالعه بیشتر: مشاوره ازدواج با مرد مطلقه! درست یا غلط.

2- از قرار دادن بچه ها در وسط خود خودداری کنید!

هیچ‌گاه از فرزندان خود پس از طلاق، نخواهید که در میان شما یکی را انتخاب کنند. چرا که قرار دادن کودکان در وسط، کار درست و مناسبی نیست. کودکانی که خود را در میانه میدان می‌بینند، بیشتر در معرض افسردگی و اضطراب هستند.

3- روابط سالم خود را حفظ کنید!

ارتباط مثبت، صمیمیت والدین و سطوح پایین تعارض به کودکان کمک می‎کند تا با طلاق بهتر سازگار شوند. نشان داده شده است که رابطه سالم پدر و مادر به کودکان کمک می‌کند تا پس از طلاق، عزت نفس بالاتر و عملکرد تحصیلی بهتری داشته باشند.

4- نوجوانان را از نزدیک زیر نظر داشته باشید!

زمانیکه والدین پس از جدایی، زمانی را صرف زیر نظر گرفتن نوجوان خود کنید. اینکه با چه کسانی وقت می‎گذراند و چه کارهایی انجام می‏دهد، احتمال کمتری دارد که آنها مشکلات رفتاری را پس از طلاق از خود نشان دهند. این‌کار باعث کاهش شانس استفاده از مواد و مشکلات تحصیلی در کودکان طلاق می‎شود.

مطالعه بیشتر: بدترین سن طلاق برای کودکان چه زمانی است؟! بهترین سن طلاق برای کودکان چه سنی است؟.

5. فرزندان خود را توانمند کنید!

کودکانی که به توانایی خود، در برخورد با هر کاری شک دارند و یا خود را قربانیان درمانده می‌بینند، مشکلات بیشتری را تجربه می‎کنند. بنابراین به فرزندان خود بیاموزید که اگرچه مقابله با طلاق دشوار است، اما او قدرت ذهنی برای مقابله با آن را دارد.

6- آموزش مهارت‌های مقابله ای

کودکانی که راهبردهای مقابله ای فعال دارند، مانند مهارت‌های حل مسئله، بهتر با طلاق والدین خود، سازگار می‌شوند. به همین خاطر به کودک خود یاد بدهید که چگونه افکار، احساسات و رفتارهای خود را به شیوه ای سالم مدیریت کند.

مطالعه بیشتر: چه زمانی باید طلاق گرفت؟ زمان مناسب طلاق را بدانید! لبه پرتگاه، یا زنگ خطر در ازدواج! (مطالب مهمی که حتما همه باید بدانند).

7- به کودکان خود کمک کنید تا احساس امنیت کنند!

ترس از رها شدن و نگرانی در مورد آینده، می‌تواند باعث اضطراب زیادی در بچه های طلاق شود. اما کمک به فرزندتان در احساس دوست داشتن و امنیت خاطر دادن به او، خطر مشکلات سلامت روان را کاهش می‌دهد.

مطالعه بیشتر: اضطراب جدایی در کودکان چیست؟ تشخیص، علائم و درمان اختلال ترس از جدایی.

8- کمک حرفه ای و مشاوره برای کودک طلاق

کاهش سطح استرس در کمک به فرزندان طلاق، مفید می‎باشد. خودمراقبتی را تمرین کنید و گفتار درمانی را با کمک یک درمانگر و یا مشاور انجام دهید تا به شما در سازگاری با تغییرات خانواده و قبول طلاق والدین، کمک کند.

مطالعه بیشتر: انواع افسردگی! ویژگی، علائم، درمان، پیشگیری از انواع افسردگی.

 

منبع منبع منبع منبع

نوشته های مشابه

‫2 نظرها

  1. لطفا توضیح بدین که رفتار زن و مرد بعد از طلاق چجوریه و چه فرقی با هم دارند؟!

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

دکمه بازگشت به بالا